Władze Wrocławia przygotowują zmiany regulaminu cmentarzy komunalnych, które pozwolą na wprowadzanie psów na teren nekropolii. Decyzja już wywołuje emocje wśród mieszkańców. Dla jednych to dostosowanie przepisów do aktualnego orzecznictwa sądowego, dla innych kolejny przykład rozmywania zasad obowiązujących w miejscach szczególnych.
Sprawa wyszła na jaw po interpelacji radnej Izabeli Duchnowskiej, do której trafiały skargi mieszkańców dotyczące łamania obecnego zakazu. Wrocławianie zwracali uwagę nie tylko na samą obecność zwierząt na cmentarzach, ale również na przypadki puszczania psów bez smyczy, zanieczyszczania otoczenia grobów oraz konflikty pomiędzy właścicielami zwierząt a osobami odwiedzającymi nekropolie.
Dotychczas regulaminy cmentarzy komunalnych przewidywały zakaz wprowadzania zwierząt. Teraz ma się to zmienić. Prezydent Jacek Sutryk zapowiedział aktualizację przepisów, powołując się między innymi na orzecznictwo sądów administracyjnych, które w poprzednich latach podważały podobne zakazy obowiązujące w różnych częściach kraju.
Formalnie chodzi o dostosowanie regulaminu do obowiązującego prawa. W praktyce oznacza to jednak istotną zmianę charakteru miejsc, które przez dziesięciolecia funkcjonowały jako przestrzeń ciszy, zadumy i szacunku wobec zmarłych.
Trudno nie zauważyć, że jest to kolejny przykład konsekwentnej liberalizacji zasad obowiązujących w przestrzeni publicznej. Jeszcze kilkanaście lat temu dla większości mieszkańców oczywiste było, że na cmentarz nie zabiera się psa, podobnie jak nie organizuje się tam aktywności rekreacyjnych czy spacerów niezwiązanych z odwiedzaniem grobów. Dziś coraz częściej słyszymy argument, że skoro cmentarz jest przestrzenią publiczną, powinien być dostępny dla wszystkich użytkowników – również tych spacerujących ze zwierzętami.
Krytycy planowanych zmian zwracają uwagę, że cmentarz nie jest zwykłym parkiem ani terenem rekreacyjnym. To miejsce szczególne, związane z pamięcią o zmarłych, modlitwą i refleksją. Ich zdaniem obecność zwierząt, nawet przy zachowaniu podstawowych zasad bezpieczeństwa, może prowadzić do sytuacji budzących sprzeciw części odwiedzających.
Warto również zauważyć pewną niekonsekwencję władz miasta. Z jednej strony magistrat coraz częściej podkreśla konieczność tworzenia nowych regulacji i ograniczeń w przestrzeni publicznej, z drugiej w tym przypadku argumentuje, że cmentarz jako miejsce publiczne powinien pozostawać możliwie szeroko dostępny.
Na razie nie wiadomo, kiedy dokładnie nowe przepisy wejdą w życie. Pewne jest jednak, że po zmianie regulaminu psy będą mogły legalnie pojawić się na wrocławskich nekropoliach. Pozostaje pytanie, czy większość mieszkańców rzeczywiście oczekiwała takiej zmiany i czy jest to problem, który wymagał pilnej interwencji władz miasta.
Dla wielu wrocławian znacznie ważniejsze pozostają kwestie bezpieczeństwa, utrzymania cmentarzy czy kosztów funkcjonowania miejskich usług komunalnych. Tymczasem magistrat po raz kolejny angażuje się w zmianę zasad, które przez lata nie budziły większych kontrowersji.
